ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΘΕΩΡΗΣΗ ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ

 

«Η ΕΥΘΥΝΗ ΤΟΥ ΔΗΜΟΣΙΟΥ ΑΠΟ ΤΗ ΖΗΜΙΟΓΟΝΟ ΔΡΑΣΗ ΤΩΝ ΟΡΓΑΝΩΝ ΤΗΣ ΔΙΚΑΣΤΙΚΗΣ ΕΞΟΥΣΙΑΣ ΚΑΙ Η «ΔΙΚΑΙΗ ΔΙΚΗ»

«Η ΕΥΘΥΝΗ ΤΟΥ ΔΗΜΟΣΙΟΥ ΑΠΟ ΤΗ ΖΗΜΙΟΓΟΝΟ ΔΡΑΣΗ ΤΩΝ ΟΡΓΑΝΩΝ ΤΗΣ ΔΙΚΑΣΤΙΚΗΣ ΕΞΟΥΣΙΑΣ ΚΑΙ Η «ΔΙΚΑΙΗ ΔΙΚΗ»

ΤΟ ΤΕΚΜΗΡΙΟ ΑΘΩΟΤΗΤΟΣ ΚΑΙ ΤΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ

Οι «τηλεδικαστές» και ο όχλος ή ο “Θάνατος και Θέαμα” στη Ρωμαϊκή αυτοκρατορία και το "κοινόν περί δικαίου αίσθημα" σήμερα:

ΕΥΘΥΝΗ ΤΟΥ ΔΗΜΟΣΙΟΥ ΠΡΟΣ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΗΘΙΚΗΣ ΒΛΑΒΗΣ ΑΠΟ ΝΟΜΙΜΗ ΠΡΑΞΗ(ΕΜΒΟΛΙΑΣΜΟΣ) ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΤΗΝ ΑΠΟΦΑΣΗ 622/2021 Α΄ Τμήμα ΣτΕ

ΔΙΚΑΣΤΙΚΗ ΑΣΤΥΝΟΜΙΑ –(Judicial Police).

ΔΙΚΑΣΤΙΚΗ ΑΣΤΥΝΟΜΙΑ –(Judicial Police).

 

 

ΑΝΤΩΝΗΣ Π.ΑΡΓΥΡΟΣ

Η πρώτη προσπάθεια το 1836!Ο νόμος ψηφίστηκε από το 1993 και δεν εφαρμόσθηκε ποτέ !

Πολλάκις εξαγγέλθηκε, ουδέποτε ιδρύθηκε παρά το γεγονός ότι η λειτουργία της προβλέπεται από του… Οθωνα τα χρόνια με το Β.Δ. 85/31-12-1836 το οποίο ποτέ δεν εφαρμόστηκε, ενώ λειτουργεί με μεγάλη αποτελεσματικότητα στην πλειονότητα των ευρωπαϊκών χωρών. Η ίδρυση της δικαστικής αστυνομίας αποτελεί πάγιο αίτημα δικαστών, εισαγγελέων αλλά και δικηγόρων, οι οποίοι κάνουν λόγο για «πολύτιμο εργαλείο» που θα συμβάλει στην επιτάχυνση απονομής της δικαιοσύνης και θα αποσυμφορήσει τα υπερφορτωμένα πινάκια. Η δικαστική αστυνομία αποτελεί παγκόσμια πρακτική, και είναι ενεργή και σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες, όπως η Γαλλία, η Γερμανία, η Ισπανία, η Ολλανδία και το Βέλγιο, με εξαιρετικά αποτελέσματα.

Ως Δικαστική Αστυνομία, (Judicial Police), χαρακτηρίζεται ιδιαίτερη διοικητική υπηρεσία που φέρει αστυνομικό χαρακτήρα.

Αντικείμενο της Δικαστικής Αστυνομίας είναι η εξιχνίαση και η δίωξη εγκληματικών πράξεων, παραπέμποντας στη Δικαιοσύνη τους υπαίτιους προς δίκη, καθώς και η μελέτη των παρατηρουμένων εγκλήματων (στατιστική), ως και της ψυχολογίας του εγκληματία, βάσει των οποίων υποβάλλει προτάσεις εφαρμογής μέτρων καταστολής.

Η Δικαστική Αστυνομία αποτελεί τον σημαντικότερο αρωγό στο έργο των δικαστικών και κυρίως των Εισαγγελικών Αρχών υπό την διοίκηση των οποίων και τελεί.

Η Καθηγήτρια του Ποινικού δικαίου Άννα Μπενάκη ως Υπουργός Δικαιοσύνης  με τον Ν 2145/1993 στο άρθρο 36 έκαμε το νέο πρώτο βήμα για την δημιουργία Δικαστικής Αστυνομίας:"1. Με προεδρικό διάταγμα, που εκδίδεται ύστερα από πρόταση των Υπουργών Προεδρίας της Κυβέρνησης, Οικονομικών, Δικαιοσύνης και Δημόσιας Τάξης, μπορεί να ιδρυθεί υπηρεσία Δικαστικής Αστυνομίας στις εισαγγελίες πρωτοδικών της χώρας με τον τίτλο "Δικαστική Αστυνομία", που τελεί υπό την άμεση διεύθυνση του οικείου εισαγγελέα πρωτοδικών. 2. Σκοπός της Δικαστικής Αστυνομίας είναι η υποβοήθηση του εισαγγελέα πρωτοδικών στα καθήκοντα του με την διενέργεια :α. Προανακριτικών πράξεων. β. Προανακριτικών εξετάσεων. γ. Συλλογής αναγκαίων αποδεικτικών στοιχείων για να βεβαιωθεί η τέλεση εγκλήματος και να ανακαλυφθεί ο δράστης. δ. Εκτελέσεως ποινικών δικαστικών αποφάσεων, ενταλμάτων συλλήψεως, προσωρινής κρατήσεως και βίαιης προσαγωγής, καθώς και κάθε άλλης διαδικαστικής πράξεως της ποινικής διαδικασίας κατά την κρίση του αρμόδιου εισαγγελέα." Η διάταξη αυτή δεν εφαρμόσθηκε ποτέ.

Από το 1996 και κάθε χρόνο η Οργάνωση Transparency International (Διεθνής Διαφάνεια) δημοσιεύει ένα πίνακα στον οποίο γίνεται κατάταξη ενός αριθμού κρατών –ανάμεσα στα οποία και η Ελλάδα– κατά το ύψος της διαφθοράς σ’ αυτές με βάση τον δείκτη αντίληψης της σύγχρονης αυτής παγκόσμιας μάστιγας. O δείκτης αντίληψης της διαφθοράς βασίζεται σε έρευνες αναγνωρισμένων ιδιωτικών και διεθνών οργανισμών, που διερευνούν την εκτίμηση που έχουν ακαδημαϊκοί και αναλυτές οικονομικών κινδύνων και επιχειρηματίες για κράτη όπου εδρεύουν ή σκοπεύουν να εγκαταστήσουν τις επιχειρήσεις τους.: H μεγάλης έκτασης διαφθορά, αποτελεί μέγιστο θέμα ηθικής τάξης και ένα από τα σοβαρότερο άλυτα (και επιδεινούμενα) οικονομικά και κοινωνικά προβλήματα της χώρας μας. Είναι, κατά συνέπεια, επείγουσα ανάγκη να καταβληθεί συντονισμένη προσπάθεια, τόσο από την Κυβέρνηση με την αυστηρή τήρηση των νόμων που υπάρχουν (και την ψήφιση όσων νέων χρειάζονται) και την από την δικαιοσύνη χωρίς επιείκεια επιβολή των ποινών που προβλέπονται στους παρανομούντες όσο και από όλα τα κόμματα και όλους τους πολίτες, ώστε να παταχθεί το καρκίνωμα αυτό της κοινωνίας και της οικονομίας της χώρας μας.

Την άμεση λήψη σειράς νομοθετικών μέτρων για την αντιμετώπιση της διαφθοράς στο δημόσιο τομέα ζήτησε τον Δεκέμβριο του 2002 η Ολομέλεια της Εισαγγελίας του Αρείου Πάγου με εισήγηση του τότε Εισαγγελέα του ΑΠ, αείμνηστου  Ευαγγέλου Κρουσταλάκη .. Η  Ολομέλεια έκρινε ότι: «Επιβάλλεται η δημιουργία δικαστικής αστυνομίας. Σε αυτήν θα μετέχουν και άλλοι φορείς από κλάδους βασικών ειδικοτήτων (γραφολόγοι, μηχανικοί κ.λπ.), επιλεγόμενοι με κριτήρια δικαστικά και αδιάβλητα.»  Η έκκληση της Ολομελείας των Εισαγγελέων του ΑΠ έμεινε στο κενό ,όπως και ανάλογες εκκλήσεις των δικηγορικών συλλόγων, των δικαστικών Ενώσεων, της επιστημονικής κοινότητας ,των κομμάτων.

Στην βραδύτητα και αναποτελεσματικότητα της Ποινικής Δικαιοσύνης συμβάλλει  σημαντικά η κάκιστη λειτουργία  και ανεπιτηδειότητα των προανακριτικών Αρχών, που στερούνται εμπειρίας ,νομικής κατάρτισης και σεβασμού στα δικαιώματα των διαδίκων και ιδίως των κατηγορουμένων, αλλά και ότι κάποιες φορές  αδιαφορούν για την αυστηρή τήρηση των κειμένων νόμων ή ακόμη βραδυπορούν αφού αισθάνονται ότι δεν συντρέχει λόγος να ολοκληρώσουν σύντομα μια ποινική δικογραφία.

Η αστυνομική προανάκριση καρκινοβατεί και οι Εισαγγελικές Αρχές ελάχιστα μπορούν να πράξουν, αυτό  όμως αποβαίνει σε βάρος της λειτουργίας και της ταχύτητος απονομής της Δικαιοσύνης.

Εργαλείο αναγκαίο για την επιτάχυνση απονομής της δικαιοσύνης θα ήταν επιτελούς η δημιουργία Δικαστικής Αστυνομίας  διοικουμένης από Αντεισαγγελέα του Αρείου Πάγου που να ορίζεται με απόφαση του Ανώτατου Δικαστικού συμβουλίου, εντελώς ανεξάρτητης από την ΕΛΑΣ και στελεχωμένης αποκλειστικά από πτυχιούχους νομικής, με γνώσεις ξένων γλωσσών ,που θα μπορούσαν να βοηθήσουν στην εξάρθρωση της  σύγχρονης βαρειάς εγκληματικότητας, με σύγχρονα μέσα μακριά από τις πολιτικές παρεμβάσεις και πάσης φύσεως επιρροές. Η δικαστική Αστυνομία να είναι όργανο αποκλειστικά της δικαιοσύνης, πολύτιμο εργαλείο στα χέρια των δικαστικών Αρχών, οι οποίες θα ασκούν αποκλειστικά την διοίκηση της.

ΔΙΚΑΣΤΗΣ: ΔΙΚΑΣΤΙΚΗ ΑΣΤΥΝΟΜΙΑ –(Judicial Police).:     ΑΝΤΩΝΗΣ Π.ΑΡΓΥΡΟΣ Η πρώτη προσπάθεια το 1836!Ο νόμος ψηφίστηκε από το 1993 και δεν εφαρμόσθηκε ποτέ ! Πολλάκις εξαγγέλθηκε, ου...

ΕΝΑΣ ΧΡΟΝΟΣ ΤΡΟΜΟΥ ΠΩΣ ΘΑ ΕΙΝΑΙ Η ΕΛΛΑΔΑ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΠΑΝΔΗΜΙΑ;

 

ΕΝΑΣ ΧΡΟΝΟΣ ΤΡΟΜΟΥ
ΠΩΣ ΘΑ ΕΙΝΑΙ Η ΕΛΛΑΔΑ  ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΠΑΝΔΗΜΙΑ;
ΑΝΤΩΝΗΣ Π ΑΡΓΥΡΟΣ
Σταθμοί της ζωής της ανθρωπότητας είναι οι μεγάλοι πόλεμοι(1914-1918,1936-1945),οι μεγάλες επαναστάσεις(Γαλλική ,Οκτωβριανή) ,οι ανατροπές (σαν την πτώση του Τείχους του Βερολίνου)
Μια  τεράστια  υγειονομική , κοινωνική οικονομική ,  τεχνολογική  και γεωπολιτική αλλαγή  προκαλείται  από τις βίαιες μεταβολές  που επήλθαν λόγω της πανδημίας στο Κόσμο. Κατακτήσεις που ξεκινούν από την μεγάλη Γαλλική Επανάσταση αμφισβητούνται σοβαρά.
Τα Συνταγματικά μας δικαιώματα της ελεύθερης κυκλοφορίας , των συγκεντρώσεων, της θρησκευτικής λατρείας αναστέλλονται στο όνομα της έκτακτης ανάγκης που το εξαιρετικό γεγονός της πανδημίας προκάλεσε, 

Τα έννομα αγαθά της ζωής και της υγείας προτάσσονται μπροστά σε άλλα σημαντικά  δικαιώματα (άρθρο 25 παρ. 1 εδ. δ΄ Σ) και στην  επιβολή περιορισμών στην άσκηση θεμελιωδών δικαιωμάτων όπως την ελευθερία της κίνησης (άρθρο 5 παρ. 3 και 4 Σ), την θρησκευτική ελευθερία ως ελευθερία της λατρείας (άρθρο 13 παρ. 2 Σ), την ελευθερία στα δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα (άρθρο (9Α Σ), την ιδιοκτησία (άρθρο 17 Σ), την ελευθερία του συνέρχεσθαι (άρθρο 11 παρ. 1 Σ), Τα παραπάνω δικαιώματα προστατεύονται και από διεθνείς συμβάσεις προστασίας ανθρωπίνων δικαιωμάτων που έχει υπογράψει και επικυρώσει η χώρα μας και κυρίως από την ΕΣΔΑ (άρθρα 8, 9 και 11 ΕΣΔΑ, άρθρο 1 ΠΠΠ ΕΣΔΑ), αλλά και από τον Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης. ΑΞΊΖΕΙ Ν’ ΑΝΑΦΕΡΘΟΎΜΕ ΣΤΗΝ Δήλωση του Ύπατου Εκπροσώπου κ. Josep Borrell, εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, για τα ανθρώπινα δικαιώματα τον καιρό της πανδημίας του κορωνοϊού:
«Η πανδημία του κορωνοϊού πλήττει όλες τις χώρες και περιοχές του κόσμου και όλες τις πτυχές της ζωής μας. Μας υπενθύμισε πόσο διασυνδεδεμένοι είμαστε. Κανένας δεν θα είναι ασφαλής σε καμία χώρα όσο η πανδημία μαίνεται σε διάφορα μέρη του κόσμου. Ο σεβασμός του συνόλου των ανθρωπίνων δικαιωμάττων πρέπει να είναι πάντα στο επίκεντρο του αγώνα κατά της πανδημίας και των προσπαθειών στήριξης της παγκόσμιας ανάκαμψης…»
Ο φόβος και η αγωνία είναι διάχυτοι σε όλες τις χώρες, καθώς οι πολίτες βιώνουν μια πολλαπλή κρίση που επηρεάζει κάθε πτυχή της ζωής τους. Μπροστά στον τρόμο του θανάτου από την πανδημία  ο άνθρωπος  βρίσκεται  έντρομος χωρίς καμμιά άλλη διάκριση Ο σκοπός είναι να αντέξουμε το επόμενο, κρίσιμο διάστημα, το οποίο δυστυχώς δεν θα διαρκέσει λίγες εβδομάδες, αλλά πολλούς μήνες, ίσως και ολόκληρο το ’21 -ίσως και ακόμα πιο πολύ.

ΚΑΙ ΜΕΤΆ ΤΗΝ ΠΑΝΔΗΜΊΑ; «Ένας κόσμος λιγότερο ανοιχτός και λιγότερο ελεύθερος ;»

Η ζωή μετά την πανδημία του Covid-19 δεν θα είναι ποτέ η ίδια. Είμαστε στην αρχή του τέλους, περιμένοντας μια νέα αρχή. Οι δημοκρατίες ανά τον κόσμο υποφέρουν εν μέσω της παγκόσμιας πανδημίας. Ο κορωνοϊός έχει αποκαλύψει ανισότητες στην υγειονομική περίθαλψη και αδυναμίες στα δίκτυα οικονομικής ασφάλειας
Ε ναι δεν θα είμαστε ίδιοι. κάτι νέο, κάτι διαφορετικό θα προέλθει μέσα από τα συντρίμμια. Θα μάθουμε πως πρέπει να επενδύσουμε  σημαντικά στην κανονικότητα .
Η τεχνολογία και οι τηλεπικοινωνίες θα παίξουν σημαντικό ρόλο και η τηλεργασία θα γίνει βασικός παράγοντας στη ζωή μας και στην νέα οικονομία.
Θ αλλάξουν οι όροι εργασίας και οι αμοιβές και θα δούμε μεγάλη ανακατανομή εισοδήματος. Οι ανατροπές στο εισόδημα θα φέρουν μεγάλες αλλαγές στην πολιτική και λαϊκιστές θα έχουν τεράστιες ευκαιρίες να δώσουν ψεύτικά όνειρα. Στο γεωπολιτικό πεδίο αφορά τις αυξανόμενες εντάσεις σε όλα τα επίπεδα σύγκρουσης και ιδίως στην περιοχή μας  Έτσι οι ανατροπές θεωρούνται δεδομένες με την άνοδο του αυταρχισμού  τόσο στη περιφέρεια όσο και στις γεωστρατηγικές ισορροπίες. Η πανδημία έχει οδηγήσει στην αύξηση του δανεισμού, άρα θα έλθει νομοτελειακά ζήτημα δημόσιου χρέους στην ανθρωπότητα . Για διατηρηθεί η ειρήνη και η οικονομική σταθερότητα αναγκαία είναι η  παγκόσμια συνεργασία.
Όμως πρέπει με κάθε θυσία να προστατέψουμε τους δημοκρατικούς θεσμούς και την υψηλή ποιότητα της δημοκρατίας μας ,να ξαναφέρουμε πλήρως την κανονικότητα  και την κοινωνική ειρήνη.
Σχεδόν σε όλους τους τομείς της καθημερινότητάς οι αλλαγές που έφερε ο COVID-19 θα παραμείνουν σε μόνιμη βάση.
 ΥΓ Όπως δήλωσε ο Frank M. Snowden, ομότιμος καθηγητής της Ιστορίας της Ιατρικής του Yale, στο New Yorker τον Μάρτιο, οι επιδημίες «φαίνεται να υψώνουν έναν καθρέφτη στους ανθρώπους ως προς το ποιοι πραγματικά είμαστε».
ΕΥΧΟΜΑΙ ΚΑΛΗ ΑΝΑΣΤΑΣΗ

«Αρνησιδικία : η ανώτερη μορφή τρομοκρατίας»

«Αρνησιδικία : η ανώτερη μορφή τρομοκρατίας»

 Βουλίας δικάζει, έλεγαν οι αρχαίοι για υποθέσεις των οποίων η τακτοποίηση αργοπορούσε πολύ. Ο Βουλίας ήταν ένας Αθηναίος δικαστής, ο οποίος ανέβαλε συνεχώς τις υποθέσεις, ώστε το πιθανότερο ήταν να έχουν πεθάνει οι διάδικοι μέχρι να γίνει η δίκη.

Αυτό το κατάντημα βιώνουν αρκετές φορές και σήμερα οι Έλληνες Πολίτες που βασανίζονται να βρουν το δίκιο τους σ’ ένα κράτος που κάνει ότι μπορεί για να ταλαιπωρήσει τους υπηκόους του και να εισπράξει ότι μπορεί περισσότερα . Το κράτος δεν είναι κατά την άποψη του Πλάτωνα μια σύμβαση, αλλά βασίζεται στη φύση του ανθρώπου . Είναι αδιανόητη η λειτουργία του κράτους όμως, χωρίς γρήγορη και αποτελεσματική δικαιοσύνη.

Σε άλλες  χώρες η  γρήγορη απονομή της δικαιοσύνης είναι θαυμαστή όπως: Ο πλέον αποτρόπαιος εγκληματίας δολοφόνος Anders Behring Breivik που εμφανίστηκε στην Ευρώπη τις τελευταίες δεκαετίες και μάλιστα στην ειρηνικότερη χώρα της, στην Νορβηγία, δικάστηκε και καταδικάστηκε μόλις μερικούς μήνες από την σύλληψη του. Η δίκη του Timothy McVeigh, του τρομοκράτη της Οκλαχόμα ξεκίνησε ένα χρόνο μετά. Στην Κύπρο ο κατά συρροήν δολοφόνος, λοχαγός της Εθνικής Φρουράς, Νίκος Μεταξάς, συνελήφθη  και δικάστηκε το 2019. Ο νόμος (διαφορετικός σε κάθε περίπτωση) εφαρμόστηκε. Το κοινό περί δικαίου αίσθημα ικανοποιήθηκε. 

Στην Ελλάδα, χρόνια κάποιοι περιμένουν την δικαίωση και στο μεταξύ η ζωή δίνει άλλες λύσεις.

Όλες οι προσπάθειες που έγιναν διαχρονικά για την αναμόρφωση της Δικαιοσύνης  και μέχρι σήμερα απέτυχαν παταγωδώς κι αυτό γιατί όλες γίνονται χωρίς μελέτη και προετοιμασία και έτσι είναι βέβαιο ότι τελικά  θα αποτύχουν.

Για να ζήσει αυτός ο τόπος χρειάζεται Ανάπτυξη.

Όλοι ξέρουν ότι  ανάπτυξη με την  δικαιοσύνη να  λειτουργεί  σε ρυθμούς χελώνας δεν  μπορεί να υπάρξει, αλλά ούτε με το σύστημα λειτουργίας του να περιφρονεί τους πολίτες ,να αγνοεί συστηματικά τις δικαστικές αποφάσεις και εκδίδει νόμους που δεν είναι απλά ανεφάρμοστοι δεν μπορούν κάν να διαβαστούν λόγω του μεγέθους τους .Καλή η συζήτηση στα συνέδρια για την απονομή της δικαιοσύνης από ανθρώπους με πλούσια βιογραφικά και σπουδές οι οποίοι όμως δεν έχουν μπει σε δικαστική αίθουσα ή έχουν μπει και θέλουν να προωθήσουν τα συμφέροντα της επαγγελματικής τους τάξης.

Επιτροπές πολυπρόσωπες συγκροτούνται που δεν μπορούν να συνεδριάσουν αποτελεσματικά λόγω του αριθμού των μελών τους.   Υπάρχουν και κάποιοι που διαμαρτύρονται  αλλά δεν τους ακούει κανείς.

Περιμένουν απαντήσεις τα προβλήματα της Δικαιοσύνης:

 Η Ελλάδα έχει, μία από τις χειρότερες αναλογίες δικαστικών υπαλλήλων ανά δικαστή (1,5:1, το 2016 –μέσος όρος χωρών Συμβουλίου της Ευρώπης 3,9:1)ενώ τεχνολογικά βρίσκεται στον προηγούμενο αιώνα, παρά τις διακηρύξεις. Εύχομαι την ηλεκτρονική κατάθεση δικογράφων σε όλα τα δικαστήρια και ιδίως στη Πολιτική Δικαιοσύνη.

Η Ελλάδα έχει, από τους μεγαλύτερους αριθμούς δικαστηρίων κατά κεφαλήν στην Ε.Ε. Μερικά από τα δικαστήρια αυτά υπολειτουργούν εντελώς και υπάρχουν όπως και τα άχρηστα στρατόπεδα, για εξυπηρέτηση του πελατειακού κράτους. Η στατιστική το αποδεικνύει άμεσα.

Η Ελλάδα έχει δαπανά λιγότερα χρήματα για τη λειτουργία του δικαστικού της συστήματος. (-33% οι δημόσιες δαπάνες για τη δικαιοσύνη το διάστημα 2014-2016)

Σύμφωνα με την Παγκόσμια Τράπεζα, στην Ελλάδα χρειάζονται 1.580 ημέρες για την επίλυση μιας συγκεκριμένου τύπου δικαστικής διαφοράς για μια επιχείρηση.

Η Ελλάδα είναι η 132η από τις 190 χώρες στη λίστα «Doing Business» της Παγκόσμιας Τράπεζας ως προς την ταχύτητα της απονομής της δικαιοσύνης (2018)

Είναι επιτακτική ανάγκη  η ριζική αναμόρφωση του συστήματος απονομής της δικαιοσύνης με την ενίσχυση της αποτελεσματικότητας της δικαιοσύνης προς όφελος της οικονομίας και της κοινωνίας εν γένει Η Πολιτεία με επαχθή μέτρα και τα τεράστια παράβολα και δυσθεώρητα τέλη και μεγάλα δικονομικά εμπόδια, την μεροληπτική νομοθέτηση υπερ. του πανίσχυρου Κράτους με συνεχή προνόμια υπερ. του και σε βάρος των αδυνάτων, εμποδίζει τον αδύναμο πολίτη να καταφύγει στην Δικαιοσύνη και έτσι μαζί με την μακρόχρονη καθυστέρηση απονομής της Δικαιοσύνης ,την πολυνομία και την κακονομία ,δεν μπορούμε να μιλάμε για την δυνατότητα του πολίτη να βρει το δίκιο του μπορούμε να μιλάμε για γενικευμένη αρνησιδικία . Οι περισσότεροι δεν ασχολούνται με τα μεγάλα ζητήματα της Δικαιοσύνης, τις μεγάλες δίκες και τις πολιτικές αντιδικίες, ασχολούνται με την αδυναμία να βρουν το δίκιο τους. Ας σκεφτούμε την επαχθέστατη θέση των εργαζομένων και συνταξιούχων στην εποχή μας.

Η ΔΙΑΜΕΣΟΛΑΒΗΣΗ ΥΠΑΡΧΕΙ ΕΛΠΙΔΑ ΝΑ ΕΠΙΒΙΩΣΕΙ Ο ΘΕΣΜΟΣ;

Η ΔΙΑΜΕΣΟΛΑΒΗΣΗ ΥΠΑΡΧΕΙ ΕΛΠΙΔΑ ΝΑ ΕΠΙΒΙΩΣΕΙ Ο ΘΕΣΜΟΣ;

ΑΝΤΩΝΗΣ Π.ΑΡΓΥΡΟΣ
ΑΝΤΩΝΗΣ Π.ΑΡΓΥΡΟΣ

Η ΔΙΑΜΕΣΟΛΑΒΗΣΗ ΥΠΑΡΧΕΙ ΕΛΠΙΔΑ ΝΑ ΕΠΙΒΙΩΣΕΙ Ο ΘΕΣΜΟΣ;

1.-Δημοσιεύθηκε 30 Νοεμβρίου 2019, στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως(ΦΕΚ 190 Α) ο Νόμος 4640/2019 για τη διαμεσολάβηση :

“Διαμεσολάβηση σε αστικές και εμπορικές υποθέσεις - Περαιτέρω εναρμόνιση της Ελληνικής Νομοθεσίας προς τις διατάξεις της Οδηγίας 2008/52/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 21ης Μαΐου 2008 και άλλες διατάξεις”.

Προηγήθηκε ομόφωνη απόφαση της Διοικητικής Ολομέλειας του Αρείου Πάγου, για τη συνταγματικότητα του νομοσχέδιου της ιδιωτικής διαμεσολάβησης και είναι αξιοσημείωτο ότι ανατράπηκε η υπ’ αριθμό 34/2018 απόφαση της διοικητικής Ολομέλειας του Αρείου Πάγου, η οποία με πλειοψηφία 21 έναντι 17 μελών της έκρινε την αντισυνταγματικότητα της διαδικασίας υποχρεωτικής διαμεσολάβησης του ν. 4512/2018 !

2.-Η Διαμεσολάβηση θεωρείται η «κορωνίδα» των εναλλακτικών μεθόδων επίλυσης διαφορών, η οποία, αν και βάλλεται από πολλές πλευρές στην Ελλάδα, εν τούτοις σε διεθνές επίπεδο αποτελεί, όχι απλά μια διαδικασία αποδεκτή, αποτελεσματική, ταχεία και ποιοτική, αλλά και άκρως ελκυστική με ποσοστό επιτυχίας άνω του 75%.. Ο Νόμος 4640/2019 δημιουργεί μια υποχρεωτική προδικασία προσφυγής στην Δικαιοσύνη, που κατά την γνώμη μας δεν είναι ασύμβατη με το Σύνταγμα, εν όψει του επιδιωκόμενου από τον νομοθέτη σκοπού της επιτάχυνσης της απονομής της Δικαιοσύνης. Το ζήτημα αυτό είναι βέβαιο ότι θα απασχολήσει τα Δικαστήρια και το ΕΔΔΑ.

«Οι μέθοδοι εναλλακτικής επίλυσης διαφορών δεν τελούν σε σχέση ανταγωνισμού προς την επίσημη κρατική Δικαιοσύνη. Δεν αναπληρώνουν τα δικαστήρια, δεν τα αντικαθιστούν» είχε πει παλαιότερα ο νυν αντιπρόεδρος της κυβέρνησης, πρώην πρωθυπουργός και επίτιμος πρόεδρος του Συμβουλίου της Επικρατείας Παναγιώτης Πικραμμένος και συμπλήρωσε, δίνοντας και το πλαίσιο της Διαμεσολάβησης: «Αντίθετα: συμβάλλουν στην αναβάθμισή τους. Η απονομή της Δικαιοσύνης πρέπει να προσαρμοστεί και να συμβαδίζει με τη σύγχρονη ζωή, τα επίκαιρα προβλήματα της κοινωνίας, την οικονομική ανάπτυξη και την τεχνολογία, στην εποχή της Τέταρτης Βιομηχανικής Επανάστασης».

3.-Σύμφωνα με το άρθρο 3 του Ν. 4640/2019 (Φ.Ε.Κ. Α΄ 190/30.11.2019) προβλέπεται ότι στην διαδικασία της διαμεσολάβησης μπορούν να υπαχθούν αστικές και εμπορικές διαφορές, εθνικού ή διασυνοριακού χαρακτήρα, υφιστάμενες ή μέλλουσες, εφόσον τα μέρη έχουν την εξουσία να διαθέτουν το αντικείμενο της διαφοράς, σύμφωνα με τις διατάξεις του ουσιαστικού δικαίου. Ο Διαμεσολαβητής δεν κρίνει ούτε αποφασίζει για τη διαφορά. Ρόλος του Διαμεσολαβητή είναι να βοηθήσει τα εμπλεκόμενα μέρη να επικοινωνήσουν μεταξύ τους και να βρουν οι ίδιοι μια αμοιβαίως αποδεκτή λύση στη διαφορά τους.

4.-Επανέρχεται  όμως παράλληλα το τέλος δικαστικού ενσήμου και επί αναγνωριστικών αγωγών που υπάγονται στην αρμοδιότητα των πολυμελών πρωτοδικείων, στο νόμο για την διαμεσολάβηση.(Άρθρο 42 - Νόμος 4640/2019).Είναι προφανές το κίνητρο προσφυγής στη διαμεσολάβηση προς αποφυγή καταβολής δικαστικού ενσήμου, είναι ένα μέτρο που δημιουργεί προβλήματα που αφορούν την δυνατότητα προσφυγής στην δικαιοσύνη (άρθρο 6 ΕΣΔΑ, άρθρο 20 Σ )

5.-Στις περισσότερες χώρες της ΕΕ η διαμεσολάβηση είναι προαιρετική και όχι υποχρεωτική .Νομίζω  πως η υποχρεωτικότητα είναι η «νάρκη» του θεσμού  με το δεδομένο ότι μέχρι σήμερα δεν έχει γίνει αποδεκτός από την κοινωνία που αισθάνεται ακόμη «ανασφάλεια» σε εξωδικαστικούς θεσμούς, εναπόκειται στην εφαρμογή του θεσμού η επιβίωση του.

Μεγάλη όμως ηθική υπονόμευση του θεσμού, είναι  η επιβολή του δικαστικού ενσήμου στις αναγνωριστικές αγωγές Πολυμελούς. Είναι χαρακτηριστικό ότι μεγάλου αντικειμένου, εμπορικές, εμπράγματες, κληρονομικές αγωγές θα καταστούν αδύνατο να επιλυθούν δικαστικά με το απαγορευτικό ύψος δικαστικού ενσήμου που προκύπτει , αλλά και λόγω της φύσης τους και της πολυπλοκότητας των υποθέσεων, οι διάδικοι θα «επιδιώξουν»  με κάθε τρόπο δικαστική επίλυση της διαφοράς ή διαιτησία Κάποια "ζητήματα" αποφυγής προσφυγής στην διαμεσολάβηση  θα αντιμετωπισθούν στην πράξη, με  προηγούμενη άσκηση αιτήσεως ασφαλιστικών μέτρων αντί της άσκησης τακτικής αγωγής , με ρήτρες διαιτησίας σε υποθέσεις που προτιμάται η διαιτησία αντί της διαμεσολάβησης.

6.-Πιθανώς ερμηνευτικά ζητήματα  θα ανακύψουν:

 α) με την υποχρεωτική άσκηση αγωγής μετά από απόφαση ασφαλιστικών μέτρων(βλ άρθρα 693,729 Κ.Πολ.Δ) εν όψει του άρθρου 4 παρ 3 του  ν 4640/2019   

β) την αναστολή της παραγραφής και την αποσβεστικής προθεσμίας άσκησης των αξιώσεων και δικαιωμάτων, εφόσον αυτές έχουν αρχίσει σύμφωνα με τις διατάξεις του ουσιαστικού δικαίου, καθώς και τις δικονομικές προθεσμίες, καθ` όλη τη διάρκεια της διαδικασίας της διαμεσολάβησης, εν όψει  του άρθρου 9  του νόμου 4640/2019 .

γ) Πριν από την προσφυγή στο Δικαστήριο, ο πληρεξούσιος δικηγόρος οφείλει να ενημερώσει τον εντολέα του εγγράφως για τη δυνατότητα διαμεσολαβητικής διευθέτησης της διαφοράς ή μέρους αυτής, καθώς και για την υποχρέωση προσφυγής στην υποχρεωτική αρχική συνεδρία και τη διαδικασία αυτής των άρθρων 6 και 7 του ν 4640/2019. Το ενημερωτικό έγγραφο συμπληρώνεται και υπογράφεται από τον εντολέα και τον πληρεξούσιο δικηγόρο του και κατατίθεται με το εισαγωγικό δικόγραφο της αγωγής που τυχόν ασκηθεί επί ποινή απαραδέκτου αυτής.

δ)Θα προκύψουν ζητήματα καθυστέρησης και κινδύνων παραγραφής-αποσβεστικής προθεσμίας(βλ την έναρξη  της αναστολής από τον ορισμό του διαμεσολαβητή άρθρο 9παρ1 του ν  4640/2019) ως προς τον ορισμό του διαμεσολαβητή με το δεδομένο της  δεδομένης καχυποψίας των μερών και τελικώς ο ορισμός θα γίνεται με απόφαση της Κεντρικής Επιτροπής Διαμεσολάβησης (άρθρο 7 παρ1 του ν  4640/2019).

Υπάρχει ζήτημα εμπέδωσης- εφαρμογής  του θεσμού στην επαρχία, που δεν υπάρχουν  αρκετοί πιστοποιημένοι  διαμεσολαβητές.

7.-Διατηρώ την μεγάλη απορία γιατί το Δημόσιο οι ΟΤΑ και τα ΝΠΔΔ,(με το οργανωμένο και με συνταγματική προστασία ΝΣΚ), δεν θέλουν άμεση επίλυση των διαφορών του με διαμεσολάβηση, δεν έχουν εμπιστοσύνη στο θεσμό ή μήπως η πραγματικότητα είναι ότι καθυστέρηση απονομής της δικαιοσύνης οφείλεται[1] σε μεγάλη βαθμό στην « στρεψοδικία[2] » του Δημοσίου  των ΟΤΑ και των ΝΠΔΔ, στην «φορομπηχτική»[3]

  

Η πολιτική του Δημοσίου να βάζει παντού φόρους ,όπως με την περίπτωση της επιβολής δικαστικού ενσήμου στην αναγνωριστική αγωγή Πολυμελούς και να διατηρεί τα οθωμανικής εμπνεύσεως δικαστικά-δικονομικά προνόμια[4] του Ν.Δ/τος 26-6/1-7-1944 (Κώδικας Νόμων περί Δικών του Δημοσίου) που είναι αντίθετες προς το άρθρο 6 παρ.1 της ΕΣΔΑ και αρθ.1 του Πρώτου Προσθέτου Πρωτοκόλλου της ΕΣΔΑ. Οι τελευταίες αυτές διατάξεις, οι οποίες εξασφαλίζουν σε κάθε πρόσωπο το δικαίωμα της παροχής έννομης προστασίας και της διασφάλισης ίσων δικαιωμάτων και εγγυήσεων για δίκαιη δίκη,  έχει κριθεί  από τα δικαστήρια μας  ότι δεν στερούν από τον κοινό νομοθέτη την εξουσία να θεσμοθετεί ειδικές ρυθμίσεις, όταν τούτο επιβάλλεται από λόγους γενικότερου κοινωνικού ή δημοσίου συμφέροντος (Ολ. ΑΠ 3/2006). Η εξαίρεση από την διαμεσολάβηση του Δημοσίου των ΟΤΑ και των ΝΠΙΔ, παραβιάζει την υπερνομοθετική αρχή της «ισότητας των διαδίκων» που καθιερώνεται από άρθρο 14 του Συμφώνου για τα ατομικά δικαιώματα(19.12.1966 Ν 2462/1997) και καθιστά γράμμα κενό το άρθρο 110Κ.ΠολΔ:

«  1. Οι διάδικοι έχουν τα ίδια δικαιώματα και τις ίδιες υποχρεώσεις και είναι ίσοι ενώπιον του δικαστηρίου.»

ΕΠΙΛΟΓΟΣ: Είπε ο πρώην υπουργός Δικαιοσύνης Αντώνης Ρουπακιώτης, στις προγραμματικές δηλώσεις στη Βουλή (8 Ιουλίου 2012). «Το δημόσιο είναι ο καλύτερος και ο χειρότερος πελάτης. Ασκεί κατά κόρον όλα τα ένδικα μέσα. Ενδεικτικά αναφέρω ότι στο Β’ Τμήμα του ΣτΕ, το 2010 είχαν κατατεθεί εκ μέρους του δημοσίου 808 αναιρέσεις και το 2011, 2.184 αναιρέσεις. Η άσκηση αυτή οφείλεται είτε σε ευθυνοφοβία είτε κυρίως στην εφαρμογή μιας ιδιότυπης δημοσιονομικής πολιτικής σύμφωνα με την οποία το δημόσιο για να μην εκπληρώνει τις υποχρεώσεις του ασκεί ένδικα μέσα ώστε να μακραίνει ο χρόνος εξόφλησης. Άρα υπάρχει συνευθύνη …».

Αυτή λοιπόν είναι η κυρία αιτία ,το Δημόσιο θέλει να διατηρήσει τα προνόμια του και επιβάλλει τις θελήσεις του, δεν επιθυμεί η διαμεσολάβηση παρά μόνον για εισπρακτικούς λόγους.-

---

[1] Κατά τον Β. Ανδρουλάκη (ΘΠΔΔ 1/2015, 13), στο ΣτΕ, το έτος 2010 εκδόθηκαν 891 αποφάσεις σε συμβούλιο (αριθμός που αποτελεί το 16,6% του συνόλου των αποφάσεων), το 2011, 592 (11,2% του συνόλου), το 2012, 3.845 (41% του συνόλου) και το 2013, 2.648 (περίπου το 34,4% του συνόλου), ενώ ο συντριπτικός αριθμός των αιτήσεων συζήτησης στο ακροατήριο – πάνω από 90% ‐ υποβάλλεται από το Δημόσιο.-

[2] Το Συμβούλιο της Επικρατείας σε Ολομέλεια και σε Συμβούλιο, στο 17/2011 πρακτικό του επί του σχεδίου του ν. 4055/2012, αφού επισημαίνει, σε σχέση με το ζήτημα της καθυστέρησης, την επιβάρυνση που προκαλείται από τα ένδικα μέσα που ασκεί το Δημόσιο, ξεχωρίζει μια πρώτη κατηγορία παραγόντων που συμβάλλουν στην αύξηση των δικών, στην οποία εντάσσει τις ατέλειες της νομοθεσίας, οι οποίες δεν συνίστανται μόνο σε ασάφεια και αντιφατικότητα των διατάξεων, αλλά οφείλονται και στις συχνές νομοθετικές μεταβολές που παρατηρούνται, ιδίως στον τομέα του δημόσιου δικαίου, καθώς και την έλλειψη κωδικοποιήσεων σε πολλούς τομείς του δημοσίου δικαίου που επιτείνει την ανασφάλεια του δικαίου και αποτελεί βασική αιτία δημιουργίας διαφορών, όπως, επίσης, την κακή λειτουργία της Διοίκησης, η οποία αποτελεί μηχανή παραγωγής διαφορών, καθώς και την ευχέρεια που παρέχεται από τη νομοθεσία, αλλά και από την επιεική τακτική των δικαστηρίων, να ασκούνται προδήλως αβάσιμα ένδικα βοηθήματα και μέσα και να παρατείνεται αδικαιολογήτως με ενέργειες των διαδίκων η εκκρεμοδικία, χωρίς συνέπειες για τους στρεψόδικους και κακόπιστους διαδίκους και μια δεύτερη κατηγορία που αναφέρεται στις αδυναμίες στην οργάνωση και λειτουργία των δικαστηρίων και, ειδικότερα, στις σοβαρές δυσλειτουργίες που δημιουργούνται λόγω της ανορθολογικής χωροταξικής κατανομής των διοικητικών εφετείων και ιδίως των διοικητικών πρωτοδικείων, και από τις ελλείψεις σε υποδομές και σε προσωπικό της γραμματείας.

[3] Βλ. Στα δικαστικά τέλη, τα παράβολα και τα δικαστικά έξοδα (Ν. 4446/2016ΦΕΚ A 240 – 22.12.2016)!

[4] Βλ.Αργυρός Αντώνιος, «Τα “προνόμια” του ∆ηµοσίουκαι το “∆ίκαιο της ανάγκης” στο κράτος δικαίου», ΝοΒ 2012, Τόμος 60, σελ. 2792 και στον ίδιο, «Η δίκαιη ικανοποίηση λόγω υπερβάσεως της εύλογης διάρκειας της δίκης», Σάκκουλας, 2015.

ΑΝΤΩΝΗΣ Π.ΑΡΓΥΡΟΣ 1/12/2019